طرح درس پایه چهارم جدید -۱۴ درس
طرح درس مطالعات اجتماعی چهارم جدید-14 درس
فرم خام طرح درس اجتماعی چهارم جدید
وبلاگ تخصصی پایه ی چهارم دبستان
بخش دوم : مسیر برگشت از حرم مطهر :
خو بچه ها انشاء الله به همه شما توی نمایشگاه و حرم امام رضا علیه سلام خوش گذشته باشه . خسته شدید. هرکی خسته شده یک صلوان بفرسته وای وای حالا هرکی سرحاله یک صلوات بلن بفرسته نه نشد بچه هایی که چرتی هستند بعد از من بلند بگن هی باشه
روزها چرتیم شب به خوابم * هی
پاس می دارم از رخت خوابم * هی
ای بابا ظاهرا همه چرتی هستند حالا اونایی که سرحال هستند بعد من بگن هی تا بعدش اونا رو توی مسابقاتمان شرکت بدیم
روزها کوشم و شب نخوابم * هی
پاس میییییی دارم از انقلابم * هی
خوب حالا که همه بچه ها سرحال شدن من می خوام شعارشون رو بخونم بعد از من بلند تر از این جواب بدن هی
یک و یک یکتا پرستی * هی
دو و دو دوستی و راستی * هی
سه و سه سیمای پاکان * هی
چهار و چهار چهره نیکان * هی
پنج و پنچ پند امامان * هی
شش و شش نور شهیدان * هی
هفت و هفت همیشه همت * هی
هشت و هشت همیشه وحدت * هی
نه و نه نماز و قرآن * هی
ده وده درس حکیمان * هی
حالا بچه ها برا اینکه بفهمم چقدر بهتون خوش گذشته این شعر اردو رو با هم می خوانیم :
اردو،اردوی شادی ،اردوی تلاشه
هر کس زرنگ تره دل ما باهاشه
اخماتو واکن روز، روز شادیه * جمعمون جمعه غصه زیادیه
خوش اومدی برادر خوب من * ای که خندونی مثل گل تو چمن
از دیدنت خوشحالم،خوشحالم،خوشحالم
به وجودت می بالم،می بالم، می بالم
خوب معلومه که تو بهر تلاشی * تو دل خود بذر امید می پاشی
مشغول نمیشی همیشه به بازی * اینده تو با دست خود می سازی
از تنبلی بیزاری ، بیزاری ، بیزاری
تو زندگی بیداری، بیداری، بیداری
تو یه خدای مهربونی داری * تا اونو داری غصه ای ند اری
از پدر و مادر مهربونتره * تو رو به سوی سعادت می بره
او نو نکن فراموش، فراموش، فراموش،
به دستوراتش بکن گوش،بکن گوش، بکن گوش،
یک وقت نگی ناتوون و ضعیفم * بگو همه سختی ها رو حریفم
یک وقت نیاد نااومیدی سراغت* فکر بد خاموش نکنه چراغت
از تنبلی بیزاری، بیزاری، بیزاری،
تو زندگی بیداری، بیداری، بیداری،
حتما خوندی تو قرآن این آیه رو * لیس للانسان الا ما سعی
یعنی هر چی تلاش کنی تو دنیا * جایزشو تو می گیری از خدا
از دست ندی فرصتها، فرصتها، فرصتها،
قدر بدون از نعمتها، نعمتها، نعمتها،
امیدوارم تواردو خوش بگذره * دوست خوب پیدا کردن یادت نره
با خاطرات خوش ازاینجا می ری * گهگاهی هم سراغ از ما می گیری
اما بچه ها یک نفر که ممکنه خیلی خسته شده باشه می خوایم از خستگی درش بیارم می دونید کیه (جوابهای بچه ها ) نه بچه ها اون کسی نیست مگر آقای راننده پس بعد از من بلند جواب بدید تا خستگی آقای راننده خوب در بیاد:
آقای راننده اخماتو وا کن از تو آینه ما رو نگاه کن
های بارک الله مشتی ماشاالله
آقای راننده خسته نباشی شما برای ماها مثل داداشی
های بارک الله مشتی ماشاالله
آقای راننده بزن رو دنده ماشین جلویی به ما می خنده
های بارک الله مشتی ماشاالله
آقای راننده خسته نباشی اردوی امروز ما عالی دراومد
های بارک الله مشتی ماشاالله
حالا همه با هم ان شعار رو می دیم : آقای راننده تشکر تشکر. آقای راننده تشکر تشکر. آقای راننده تشکر تشکر.
نوبتی هم که باشه نوبت مسابقه هست :
من یک حدیث رو در گوش نفر اول می گم این حدیث به همین شکل میره تا برسه به نفر اخر نفرآخر که رسید بلن برای من حدیث رو بگه {هر گاه مشغول کسب و کار بودی و وقت نماز فرا رسید کار تو را از نماز باز ندارد} (مستدرک حدیث14579)(مربی با توجه به درک و فهم شرکت کنندگان می تواند حدیث را انتخاب نماید معمولا نفر آخر که حدیث را می خواند اشتباهی می خواند و مربی این نکته را یاد آور می شود که ) بچه ها بین حق و باطل فقط چهار انگشت فاصله هست این طور مواقع یک ضرب المثل معروف داریم چیه بله: یک کلاغ چهل کلاغ هر حرفی رو نباید زود باور کنیم ............
بله نماز خیلی شیرینه (مربی در صورت امکان می خواه که بچه ها دست بزنند)
نماز شیرین
الف : شيرين شيرين شيرينه* نماز خوندن شيرينه*خدا جونم مي دونه*اگر نماز نخونم
بايد تنها بمونم * نماز ستون دينه *معراج مؤمنين*همه با هم بخونيم*جماعتش شيرينه …..…………………………………
ب: سپيده زد سپيده* وقت سحر رسيده*خاموش شده ستاره*صبح آمده دوباره
*خروس پر طلايي*با پاهاي حنايي*قوقولي قو قو مي خونه *تو كوچه و تو خونه
*اذان مي گن دوباره*از مسجد و مناره*بابام پا ميشه از خواب *ميره لب حوض آب
*مي شوره او دست و رو * با آب مي گيره وضو *تميز و پاكيزه باز * مياد سر جانماز
من هم كنار بابا* نماز مي خوانم حالا
…..…………………………………
احسنت به شما بچه های خوب و نماز خوان می خوام براتون یک قصه بگم
(مربی می تواند با توجه به مخاطبین قصه و حدیث زیر را بصورت نمایشی اجرا نماید. و لحظات طنزی را بیافریند در صورت امکان یکی از بچه را بعنوان درخت انتخاب کرده و یک نفر دیگر را هم به عنوان عثمان و خودش نقش عثمان را اجرا نماید).
روزی از روزهای پاییز سلمان و دوستش عثمان پای درختی به هم بر خورد کردند. پس از سلام و احول پرسی نشستند و شروع به گفتگو کردند. ناگهان سلمان درخت را تکان داد. چون فصل پاییز بود و برگها زرد شده بودند ریختند روی زمین. عثمان با تعجب گفت دوست عزیز چرا این کار را کردی؟ سلمان در پاسخ گفت من هم یک روز با رسول خدا پای این درخت نشسته بودیم و صحبت می کردیم. ناگهان پیامبر این درخت را تکان داد. من همین سوال را از پیامبر ص پرسیدم. حضرت جواب دادند وقتی بنده ای به نماز می ایستد گناهان او مانند برگهای این درخت می ریزند.
مسابقه:
گروه ها یکی از کارهایی که نماز را باطل می کند یا یکی از واجبات را بصورت پانتومیم اجرا کرده دیگران حدس بزنند که کدام یک از مبطلات نماز است. می توان این برنامه را بصورت مسابقه بین گروهها اجرا کرد. به این صورت که گروه قیام ابتدا با گروه نیت رقابت کرده برنده مسابقه با گروه بعدی رقابت می کنند. آخرین گروه برنده مسابقه خواهد بود. روش بازی به این صورت است که ابتدا گروه قیام کلمه ای را انتخاب کرده که گروه نیت متوجه نشوند. سپس یکی از اعضای گروه نیت به عنوان عضو نفوذی انتخاب شده و کلمه مورد مسابقه را از گروه قیام می گیرد و بصورت پانتومیم اجرا می کند. بعد نوبت گروه نیت است که کلمه ای را انتخاب کنند. باز عضو نفوذی گروه قیام کلمه مورد مسابقه را گرفته بصورت پانتومیم برای اعضای گروهش اجرا می کند. اگر کلمه ای از دهان عضو نفوذی خارج شود باخته اند. هر گروه در ظرف مدت یک دقیقه باید کلمه مورد مسابقه را حدس بزنند. همچنین هر گروه فقط پنج کلمه را می تواند برای مسابقه انتخاب کند. کلمات انتخاب شده نیز باید در ارتباط با نماز باشد.
معما:
کیم چیم در دارم محراب و منبر دارم خانه و آشیانم سنگر مومنانم
حصیر و قالی دارم گنبد عالی دارم پناه بی پناهم دشمن هر گناهم
صاحب گلدسته ام دل به خدا بسته ام پیر و جوان وکودک هر کی بزرگ و کوچک
بسوی من می آیند سجاده می گشایند چه خوب و مهربانند با هم نماز میخوانند(جواب: مسجد)
خوب بچه ها دیگه رسیدیم سمت مسجد انشا الله به همه شمه خوش گذشته باشیم برنامه رو تموم می کنیم با نام قشتگ حضرت علی علیه سلام بعد من بلند بگید علی
ج: این ذکرها را مربی یا یکی از بچه ها که صدای رسایی دارد بلند می خواند و بچه ها با کلمه علی پاسخ می دهند.
فاتح خیبر ، شیر دلاور ، سرور و مولا ، همسر زهرا ، یاور احمد ، اول مسلمان ، یار ضعیفان ، دست خداوند ، دشمن کافر ، شهید محراب ، مولود کعبه.
التماس دعا
سخنی با مربی :
تقسم بندی دانش آموزان :
سرگروه ها را قبل از سوار شدن مشخص می کنیم . انتخاب گروه به خود دانش آموزان واگزار می شود. به ترتیب گروه ها دانش آمزان سوار اتوبوس می شوند. می توان بچه ها را به پنج گروه تقسیم کرد. نام هر گروه به نام یکی از ارکان نماز باشد. گروه قیام ، گروه نیت ، گروه تکبیر ، گروه رکوع ، گروه سجده. نام هر گروه را روی یک تابلو نوشته به سر گروه می دهیم. یا اینکه اسم گروه را مثل کارت نوشته به سینه افراد سنجاق می زنیم. برای هر گروه نیز رنگ خاصی نیز انتخاب می کنیم. با این کار هم کنترل بیشتری روی بچه ها داریم علاوه بر این برای انجام مسابقات داخل اتوبوس گروه بندی شده اند.
توجیه شرکت کنندگان :
بعد از سوار شدن دانش آموزان قوانین و نکاتی در باره کار گروهی و بازدید از نمایشگاه توسط مربی بیان می شود .
چند نکته :
1- این برنامه از دو قسمت رفت و برگشت تشکیل شده است.
2- بهتر است از مراحل مختلف برنامه فیلمبرداری شود. این کار باعث جدی تر شدن بچه ها می شود.
3- برای مسابقات و سوالات برنامه و انضباط گروه ها امتیازاتی در نظر گرفته شود
4-در پایان بهترین گروه انتخاب شده و تشویق شود.
بخش اول : رفتن به سمت حرم
در جهت آشنایی بیشتر کودکان با یکدیگر هر کس سریع نام و نام خانوادگی و کلاس خود را بلند برای بقیه می گوید.
بچههای گلم سلام! همین اول برنامه همه با شور و با نشاط برنامه را آغاز میکنیم با یک شعر زیبا اما همراه شما بچههای گل. شما دوستان باید این کارتهایی که در دست من است همه را بلند یک صدا بخوانید همه آمادهاند؟ پس یک دو سه...
|
باشد
تمام کارها |
|
با
نام و یاد خدا |
بله بچهها! همانطور که شما هم خواندید اگر کاری بدون نام خدا شروع شود پایان خوشی نخواهد داشت.
پس ما هم اردو مون رو شروع می کنم با بسم الله اما شما باید بعد از شعر من بلند و محکم بگید بسم الله باشه
|
نام خدا بسم الله
|
|
مشکل گشا بسم الله |
اول برنامه یک سؤال تا زرنگها مشخص شوند
. آن کدام کلام است که خودش مستحب است ولی جوابش واجب؟ آفرین سلام.پس همه با هم می گیم سلام، بچههای خوبم سلام – بلند تر: (سلام) - قشنگتر: سلام حال شما خوبه؟ (بله) الحمد لله شکر خدا انشاء الله که همیشه خوب و خوش و سلامت باشید.
|
سلام سلام بچهها |
|
گلهای سرخ و زیبا |
خوب بچه ها امروز ما داریم می ریم اردو اونم یک جایی که خیلی ها آرزوی رفتن به اونجا رو دارن بله حرم امام رضا علیه سلام نام اردوی ما بچه ها چیه اگه گفتید بله اردوی (کبوترانه) بچه ها امروز می خوام مثل کبوترای حرم امام رضا پر بزنیم روی گنبد دوست دارید حالا هر کس دوست داره پر بزنیم دور حرم دست هاش رو مثل بالهای یک کبوتر به هم بزنه (در این حالت مربی انگشهای شصت خود را به هم گره زده و با انگشتان دیگر به هم می زنند) خوب بچه ها حالا می خوایم کبوتر بشیم پرواز کنیم اول آهسته از روی زمین بلند می شیم و این شعر رو با هم می خونیم شما هم بعد من صدای کبوتر رو در میارید بعد از من همه با هم بلند می گوئید : بق بق بق بق، بق بقو - بق بق بق بق، بق بقو(مربی با دستها گاهی اوج و گاهی فرود می گیرد و به این شکل به بچه ها حال و حوای خاصی می بخشد)
من آن کبوترم که، نشسته روی گنبد بال و پرم گرفته، انگار بوی گنبد
بق بق بق بق، بق بقو - بق بق بق بق، بق بقو
بوی زیارت و شمع، بوی گلاب و گندم هنگام دانه چیدن ،از زیر پای مردم
بق بق بق بق، بق بقو - بق بق بق بق، بق بقو
آه ای کسی که هستی ،از جنس شبنم و نور آه ای شهید گشته ، باشهد تلخ انگور
بق بق بق بق، بق بقو - بق بق بق بق، بق بقو
آه ای کسی که نامت، خورشید بی غروب است ای آسمان هشتم ،پروازدر تو خوب است
بق بق بق بق، بق بقو - بق بق بق بق، بق بقو
خوب احسنت حالا بچه ها می خوام یک موضوعی رو برای شما مطرح کنم ببینم کدام گروه زودتر جواب می ده اما از هر گروه یک سوال می پرسم اما دقت کنید اعضاء گروه با هم مشورت می کنند و جواب رو به نماینده می گویند اگر گروه دیگه جواب بدهند ازشون امتیاز کم می شه یا اینکه غیر نماینده جواب بده حتما جواب رو به نماینده بگوئید و اون به من باشه خیلی خوب (این قوانین باعث نظم بیشتر د ربرنامه می شه )
سوال گروه اول : بچه ها وقتی می خوایم بریم مهمونی باید لباس ما چطور باشه؟ = تمیز
سوال گروه چهارم : خوبه که این لباسمون رو یک چیز خوب بزنیم ؟ آفرین – عطر
بله بچه ها این دو تا آداب چیه مهمونی خوب ماهم داریم می ریم مهمونی کی ؟ آره امام رضا پس باید این دو کار رو رعایت کنیم .
سوال گروه پنجم : بچه ها ما که داریم می ریم مهمونی امام رضا خوبه یک دعایی توی مسیر زیر لبمون بخونیم. این دعا نقطه نداره . حواسمون به حرم امام رضا باشه .اون چیه ؟ بله – صلوات
سوال گروه دوم : اگه ما می خوایم که امام رضا علیه سلام زیارتمون رو قبول کنه باید تو کارمومن صداقت داشته باشیم معنی صداقت چیه ؟ بله – راستی
سوال گروه سوم : وقتی رسیدیم نزدیک حرم همه رو می کنیم به آقا و می گیم سلام بر تو ای سید و مولای ما بگوئید ببینم که سید به چه معنی است ؟ احسنت – اقا
خوب بچه ها حالا هر گروهی یک جوابی رو داده حروف آخر این کلمات رو که کنارهم بزاریم می شه هدف اردوی ما؟ (زیارت)
می دانید بچه ها وقتی شما می خواهید به مهمانی بروید آیا همین طور بدون مقدمه می روید یا نه ، قبلا کارهایی را انجام می دهید. مثلا بدن خود را تمیز می کنید. لباس تمیز و بهترین را می پوشید. موهای خود را اصلاح و مرتب می کنید. کفش مخصوص میهمانی می پوشید. با اتوبوس یا اتومبیل شخصی به سمت محل میهمانی می روید. و دیگر مقدماتی که لازم است. حالا به مهمانی امام خوب و مهربانمان می رویم آیا ممکن است با لباس معمولی و بدن کثیف و بد بو بدون هیچ مقدمه ای سرمان پایین بیندازیم وارد حرم شویم. آیا این بی ادبی به امام رضا ع نیست؟ اگر مهمانی به خانه شما بیاید و آشغالهایش را توی خانه شما روی فرش بریزد ناراحت نمی شوید؟ و کارهای دیگری که همه در مهمانی رعایت می کنند. زیارت هم مقدمات و آدابی دارد. من اینها رو با شعر برای شما می خونم شما هم خوب دقت کنید ببینم کی بیشتر می تونه اینها رو حفظ کنه و بعد از تموم شدن شعر برای من بگه هر گروه که تعداد بیشتری نام ببره جایزه داره :
ای دوستای مهربون* می خوام بگم براتون
که آدم با دقت * چطور میره زیارت
بچه خوب و خوش رو * اول می گیره وضو
دوم لباس تمیز * که می شه با آن عزیز
سمت حرم آهسته * میره نمیشه خسته
کفشاشو در میاره * تو کفش داری می ذاره
می ره تو خیلی آروم * به اقا می ده سلام
بچه ی خوب و باهوش * نمی کنه فراموش
دعا رو هرگز اینجا * برای آشناها
پدر،مادر،برادر، * مسلمونای دیگر
و یک دعای پر نور * دعا برای ظهور
ظهور صاحب زمان * چون همه ی شیعیان
میشن زغصه آزاد *وقتی که آقا بیاد
خوب حالا ببینم که چند تا از این آداب رو می تونید برای من بگوئید .
مسابقه پازل حدیث:
بچه ها یک روز امام هشتم علیه سلام به مسلمانان فرمودند: {خداوند رحمت کند کسی را که امر ما را زنده نماید....}
از حضرت پرسیدند : {چگونه انشان می تواند امر شما را زنده نماید؟}
امام پاسخ داد: {سخنان ما را یاد بگیرید و به دیگران هم برسانید}
شما هم اگر دوست دارید این دعای حضرت رضا (ع)در حق شما مستجاب شود می توانید با دقت به سخنان امام که به صورت کلمات درهم و کارت بین هر گروه تقسیم می کنم رو پیدا بکنید . هر گروه که بتواند این احادیث را زودتر مرتب نماید و برای ما بخواند برنده خواهد بود :
گروه اول : میرود-مادرش-کند-پدر-کسی-به-که-و-نیکی-بهشت-به
گروه دوم : محکم تر-دیدار-به-بروید-دوستی هایتان-یکدیگر-تا-شود
گروه سوم : تاخیر-وقت-نیندازیند-هرگز-به-نماز-را-اول
گروه چهارم : است-هرکس-باشد-کاملتر –خوش اخلاقتر-ایمانش
گروه پنجم : پیامبران-اخلاق-است-بودن-از-پاکیزه-و-تمیز
(مربی از گروه می خواهد که در ان رابطه با آن حدیث توضیحاتی را بدهند و مربی توضیحات را کامل می کند.)
خوب بچه ها دیگه داریم کم کم به خورشید ایران نزدیک می شیم کسی خورشید رو می بینه بله حرم قشنگ آقا امام رضا علیه سلام دستامون رو می زاریم روی سینه هامون به عرض ادب خدمت آقا و این شعر قشنگ رو همه با هم می خوانیم شما هم بعد از من این جمله رو بگوئید: خوشید ایرون زمین ، خورشید روی زمین
خوشید ایرون زمین ، خورشید روی زمین
خورشیدتوی آسمون ببین که می درخشه
ببین که نور و گرما به آدما می بخشه
خوشید ایرون زمین ، خورشید روی زمین
بیاین تا ازیه خورشید صحبت کنیم که زیباست
خورشید خوب این شعر امام هشتم ماست
خوشید ایرون زمین ، خورشید روی زمین
کمک می کرد به مردم توی گرفتاری ها
از بس که مهربون بود بهش می گفتن :«رضا»
خوشید ایرون زمین ، خورشید روی زمین
قبر پاکش تو مشهد یک حرم مطهر!
قطعه ای از بهشته به گفته ی پیامبر
خوشید ایرون زمین ، خورشید روی زمین
شکر خدا هزار بار که خورشید دل و جان
همیشه می درخشه تو آسمون ایران!
خوشید ایرون زمین ، خورشید روی زمین
خوب بچه ها حالا همه با هم صلوات خاصه امام رضا را می خوانیم
بسم الله الرحمن الرحیم . اللهم صل علی علی بن موسی الرضا المرتضی الامام التقی النقی و حجتک علی من فوق الارض و من تحت الثری الصدیق الشهید صلاه کثیره تامه زاکیه متواصله متواتره مترادفه کافضل ما صلیت علی احد من اولیائک
(مربی همراه بچه ها وارد حرم شده اذن دخول را می خوانند و .......)
به نام خداوند گوييم مدام
اول گفته هامان سلام سلام سلام
سلام به روي ماهت
به كاكلت كلاهت
سلام به چشم و ابروت
به گوش و بيني و موت
سلام به ناز چشمات
به سيب سرخ لپّات
سلام كه خيلي ماهي
چشم نخوري الهي
بچه هاي گل! سلامي به زيبايي تمام گل ها به شما، اميدوارم كه هيمشه شاد و خُرّم باشيد. بچه ها آيا تا به حال به مسافرت رفته ايد ؟ كجا ؟ اصفهان ، شيراز ، شمال و...
به آدمي كه سفر مي رود چه مي گويند؟ مسافر
به آدمي كه همه را دوست دارد و به همه محبت مي كند چه مي گويند؟ مهربان
به آدمي كه در راه خدا كشته مي شود چه مي گويند؟ شهيد
بهآقايي كه بزرگ و رهبر مردم است چه مي گويند؟ امام
بجه ها فكر مي كنيد كدام امام بزرگوار ما شيعيان، هم مسافر بود و هم مهربان و هم سرانجام شهيد شد؟ امام رضا (ع)
همه با هم : امام رضاي مهربان خوش آمدي به شهرمان !
حالا خدمت امام مهربان ، علي بن موسي الرضا صلوات زيباي محمدي هديه بكنيد. [1]
|
خداي خوب و دانا |
يه هديه داده به ما |
|
قطعه اي از آسمان |
قرار داده تو ايران |
|
يه گنبد پر از نور |
كه مي درخشه از دور |
|
يه بارگاه زيبا |
يك حرم باصفا |
|
قبر امام هشتم |
پناهگاه مردم |
|
كبوتراي بسيار |
تو صحن و روي ديوار |
|
پر مي زنن به سرعت |
گويا مي رن زيارت |
|
گنبدو كه مي بيني |
يواش يواش مي شينن[2] |
چند تا از كارهايي كه نسبت به ميهمانان امام رضا (ع) بايد انجام دهيم بر روي كارت به صورت حروف پراكنده نوشته شده است آنها را پيدا كنيد.
1- ي – ا – م – ي - ر – هـ - ن : راهنمايي
اگر آدرس يا چيز ديگري از ما پرسيد با حوصله و دقت به او راهنمايي كنيم و حتي اگر نياز شد او را همراهي كنيم و به مقصد برسانيم.
2- ت – ع – و – د : دعوت
از ميهمان امام رضا (ع) اگر امكان دارد به خانه دعوت كرده و به او غذا بدهيم. ( مانند امام رضا (ع) كه از ميهمان پذيرايي كامل مي كرد. )
3- هـ - ي – م – ب – ا – ر – ن مهرباني
با خوش رويي و مهرباني با زائر و ميهمان امام رضا (ع) برخورد كنيم.
4- ت – ي – د – س – و : دوستي
اينكه ميهمان احساس كند در شهر و وطن خودش است و احساس غربت در شهر ما نكند.
ك – ك – ك – ن – د – ر – م : كمك كردن
براي جابجايي وسايل حتي اگر نياز شد كمك مالي نيز به او داشته باشيم.
اين افتخار نصيب ما مشهدي ها شده شده كه امام رضا (ع) ميهمان ما شده اند مي دانيد ميهمان چقدر عزيز است؟
پيامبر اكرم فرموده اند : هر كس ميهمان را اكرام كند مثل اين است كه هفتاد پيامبر را احترام كرده است . خود امام رضا (ع) هم خيلي ميهمان نواز بوده اند.
يك شب امام رضا (ع) ميهمان داشتند . مرد ميهمان با خود گفت : عجب سعادتي نصيب من گشته است ! چه افتخاري از اين بالاتر كه امام براي شام مرا دعوت كرده اند. اسب خود را براي آمدن من فرستاده اند. با خود مرا سر يك سفره نشانده اند و حتي قرار است امشب اينجا بمانم. اما گويا امام رضا (ع) فكر او را خوانده اند به او مي گويند اي احمد بن محمد بزنطي ! پدرم امير مومنان به ديدار مريضي رفتند و به او گفتند مبادا به عيادت من فخر بفروشي . ميهمان فهميد كه سعادت ميهمان امام رضا (ع) شدند از لطف امام رضا (ع) است كه به همه دارد نه از لياقت و برتري خودش بر ديگران ! بله امام رضا (ع) نسبت به همه لطف داشتند و ميهمان را نوازش كردند و كاملا با او با احترام بر خورد مي كردند.
روزي يك ميهماني خانهي امام رضا (ع) آمد و كنار چراغ نشست . امام رضا (ع) با او صحبت مي كردند كه فتيله چراغ خراب شد .
ميهمان خواست آن را درست كند اما امام نگذاشت و فرمود : هرگز اجازه نمي دهم كه ميهمان كار كند.
انشاء الله ما هم كه امام رضا (ع) ميهمان عزيزتر از جان ما شده اند بتوانيم مهمان نواز خوبي باشيم اما چگونه؟ يك بازي با كلمات داريم كه به ما مي فهماند چگونه از ميهمان پذيرايي كنيم.
خوب بگوييد : بيست و هشتمين حرف الفبا چيست ؟ بله م
اگر حرف «ر» را به اول آن اضافه كنيم مي شود «رم» كه نام پايتخت يكي از كشور ها است يعني كشور ايتاليا. اگر حرف «ح» را به اول رُم اضافه كنيم مي شود حرم كه اهل بيت(ع) در آن مدفون هستند و محل رفت و آمد ملائكهآسمان مي باشد و زيارت آن خيلي ثواب دارد. اگر قبل از « م» حرف الف اضافه كنيم چه مي شود؟ حرام بله بعضي از چيز ها واجب است و بعضي از آنها حرام مثلا آزار رسانيدن به ديگران – پشت سر ديگران حرف زدن و ... حرام است اما نماز خواندن ، روزه گرفتن و ... واجب است كه بايد انجام بدهيم. حرام را نبايد اصلا انجام داد.
اما اگر گفتيد يك الف ديگر به ابتداي كلمه حرام بگذاريم چه مي شود اِحرام احرام يعني چه ؟ يعني پوشيدن لباس خاصي براي انجام اعمال حج يا عمره كه خيلي ثواب دارد. اما آيا مي دانيد زيارت كردن حرم امام رضا (ع) مساوي با چه قدر زيارت خانه خداست؟
بله هزار حج و عمره يعني كسي كه رفته مكّه و اعمال حج را انجام داده ، آن هم در لباس مخصوص ( احرام).
حالا اگر يك « تاء » در وسط كلمه احرام قرار دهيم چه مي شود؟ بله! مي شود احترام! اما احترام به چه كسي؟ چون از حرم و ثواب زيارت امام رضا(ع) گفتيم معلوم مي شود كه منظور احترام به امام رضا (ع) و همچنين به زائر امام رضا (ع) كه ميهمان امام رضا (ع) مي باشد است
آفرين بر شما !
موفق باشيد خدانگهدار
[1] . ره توشه راهيان نور ويژه دانش آموزان ابتدايي تابستان 83 ص 155
[2] - شعر از حسين ميرزائي ( ملك )
اول به نام خدا که بنده ی او هستم
من به رسول و آلش صلوات می فرستم
«اللهم صل علی محمد و آل محمد و عجل فرجهم »
دوم دارم یه هدیه که بهترین کلامه
هدیه برای شما درسته! اون سلامه
سلام .... سلام به روی ماهتون ! به صورت سیاهتون !....اِ ...اِ ببخشید ! به چشمهای سیاهتون ! حالتون خوبه ؟
بچه ها ! من می خوام کلاسمون رو با یک سئوال هوش آغاز کنم موافقید ؟ پس خوب گوش کنید :
ما 8 تا سیب قرمز داریم توی یک سبد سفید ! یک روز 8 تا از همسایه ها تشریف میارن خونه ی ما برای احوالپرسی ! ما هم تصمیم می گیریم از اونها پذیرایی کنیم خیلی دلمون می خواد به هر کدوم از اونها یک سیب قرمز بدیم ، اونم کامل ، و یک سیب قرمز هم توی سبد بمونه.حالا چه طور می تونیم این کار رو بکنیم ؟[1]
آفرین ممنون! حالا یک سئوال دیگه ! آیا متوجه شدید موضوع برنامه ی امروز ما که توی این معما بود چیه ؟
(راهنمایی: منظورم کلمه ای 6 حرفیه که حرف اول و آخرش مثل همه ) احسنت . « همسایه »!
دوستان خوبم ! (همسایه ها ) از کسانی هستند که دین مقدس اسلام خیلی به آنها اهمیت داده است و حقوق زیادی را برای آنها قرار داده است .البته منظورم از حقوق ، حقوق آخر برج که کارمندها می گیرند نیست ها ! بله منظورم حقی است که همسایه ها بر گردن یکدیگر دارند. این حق ها که خیلی هم مهم و اساسی هستند درسخنان پیامبر و امامان ما به خوبی بیان شده و آن بزرگواران در عمل هم نشان داده اند که باید مراقب حقوق همسایه بود. به عنوان مثال به این خاطره های زیبا گوش نید :
1) امام حسن (ع) در سن کودکی بود ، یک شب جمعه ، قبل از این که بخوابد منظره ی جالبی دید . مادرش حضرت زهرا (س) را مشاهده كرد كه با چادری زیبا روی سجاده عبادت ایستاده و در حال نماز خواندن و دعا کردن است .حسن (ع) مجذوب این عبادتهای مادر شد آهسته از جایش برخاست و آمد کنار مادر نشست و به دعاهای او گوش داد . عجیب این که حضرت زهرا(س) پیوسته برای همسایگان خود دعا می کرد . سپیده ی صبح نزدیک بود و حضرت داشت هنوز دعا می کرد ، آنهم برای همسایه ها ، عبادتهای حضرت که تمام شد حسن (ع) سئوال کرد : مادر جان ! چرا تمام شب را برای دیگران دعا کردی و برای خودمان چیزی نخواستی ! و پاسخ شنید : پسر عزیزم ! اول همسایه ها بعد خودمان [2]
2) حضرت علی (ع) در شهر مدینه ، شبها کیسه ای پر از نان وخرما را به دوش می کشید و به صورت ناشناس این نان و خرماها را به درب خانه ی همسایه های فقیر خود می برد. نان و خرما را می گذاشت ، در می زد و میرفت!
شاعر تبریزی ما ، شهریار می گوید :
ناشناسی که به تاریکی شب می بَرَد شام یتیمان عرب
3) امام صادق (ع) در مدینه ،نخلستان پر محصولی داشتند که هر سال خرمای فراوانی از آن به دست می آمد. هر سال وقتی خرما ها را می چیدند امام دستور می داد برای همه همسایه ها (مرد و زن ، کودک ، پیرمرد و مریض و... ) خرما کنار بگذارند و آنها را دعوت کنند برای جشن خرما خوری ! بعد آنها که می آمدند ، میخوردند و برای آنها که نمی توانستند بیایند ، خرما ها را در سینی ریخته و به درب خانه شان می بردند .[3]
4) روزی امام کاظم (ع) از خانه بیرون آمدند تا برای انجام کاری بروند. یکی از همسایه ها را دیدند که توی کوچه نشسته است .این همسایه ، مردی سیاه پوست و فقیر بود ، حضرت به او دست دادند و سلام کردند ، بعد هم با خوشروئی احوال او را پرسیده و کنار او نشستند و مدتی با هم صحبت کردند . بعضی از یاران امام کاظم(ع) که این منظره را دیدند بعداً به حضرت اعتراض کردند و گفتند : آقا شما با این همه مقام و منزلتی که دارید چطور کنار یک مرد سیاهپوست بدقیافه می نشینيد ؟ حضرت فرمود : این حرفها را نگوئید ! این مرد همسایه ی من است و بهترین دین یعنی اسلام بین ما و او پیوند یگانگی و برادری ایجاد کرده است .[4]
حالا یک سئوال برای بچه های باهوش ! اون چیه که (همسایه ) اونو داره ولی نه خیس می شه و نه می سوزه ؟ [5]
بچه ها ! آیا می دانید که سفارش به همسایه ها حتی در قرآن مجید هم آمده است و خداوند مهربانی و احسان به همسایه ها را ( چه آن همسایه از اقوام باشد و چه نباشد ) مورد تأکید قرار داده است .اگر خواستید آیه را ببینید و بشنوید من الان آن را روی تخته (اگر تخته نبود مربی قبلاً روی کاغذ نوشته باشد ) می نویسم و از یکی از دوستان عزیز که قرائت قرآن را به خوبی بلد است. خواهش می کنم آن را با صدای زیبا برای ما بخواند :
« وَ اعْبُدُوا اللهَ وَ لا تُشْرِکُوا بِهِ شَیْئاً وَ بِالْوالِدَیْنِ إِحْساناً وَ بِذِی الْقُرْبى وَ الْیَتامى وَ الْمَساکینِ وَ الْجارِ ذِی الْقُرْبى وَ الْجارِ الْجُنُبِ »[6]
ترجمه : (خداوند را بپرستید و هیچ کس را شریک او قرار ندهید و نیکی کنید به پدر و مادر و فامیل و یتیمان و فقیران و همسایه ی خویشاوند و همسایه ی بیگانه ) . پیامبر عزیز ما هم جمله بسیار جالبی دارند که من آن را به صورت کلمات پراکنده می نویسم ببینم کدام یک از شما می تواند زودتر آن را پیدا کند.
|
با شكم |
كه |
است |
گرسنه |
به من |
بخوابد |
همسايه اش |
ايمان |
باشد |
هر كس |
درحالي |
نياورده |
سير |
پیامبر گرامی اسلام (ص) می فرماید [7]:..............................................................................................................
عزیزان من ! حقوقی که همسایه ها بر گردن یکدیگر دارند آنقدر زیاد است که امام چهارم ما ، حضرت امام سجاد(ع) در کتاب معروف خود که حق انسانها و حیوانات و ... را در آن كتاب به صورت دعا بیان کرده اند ، یک دعای مخصوص برای همسایه ها دارند. راستی ، چه کسی می داند اسم این کتاب دوست داشتنی که پنجاه و چهار تا دعا از امام سجاد در آن هست چیست ؟ اگر نمی دانید جواب من چیست فقط کافی است به جای این شماره ها ، حروف الفبا را بگذارید. (مثلاً الف=1 ، ب=2 و ..)
|
17 |
8 |
32 |
23 |
31 |
15 |
6 |
1 |
10 |
32 |
31 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
آفرین بر شما ! درست است. نام این کتاب مقدس « صحیفه سجادیه » است . در دعای شماره 26 این کتاب ، امام سجاد از خداوند می خواهد که توفیق ادای حقوق همسایه ها را به او بدهد ، بعد هم تعدادی از حقوق همسایه ها را نام می برد که من آنها را با کمک شما پیدا می کنم ، لطفاً به سئوالات من جواب بدهید تا جوابهایتان ، حرف به حرف توی خانه های این جدول قرار بگیرد ، من از یکی از دوستان خوش خط، خواهش می کنم تشریف بیاورد اینجا و به جای اعداد توی جدول ، حروف پاسخهای شما را بگذارد . ممنون !
سئوالات:
1- در آیه ی 36 سوره نساء که دوستمان قرائت کرد، خداوند نیکی کردن را قبل از همه به چه کسانی سفارش کرد : 6-19-10-3-12-24-33-22
2- روز قیامت همه می خواهند بروند به : 36-15-39-8
3- سوره ای در قرآن به نام حیوانی که گردن ندارد :27-32-5
4- به معنای افسوس خوردن و یکی از نامهای روز قیامت است که می گویند : یوم الـ... : 2-9-26-20
5- داشتم ، .....، داشت : 40-34-7-28-17
6- باخبر و مطلع : 1-23-29-11
7- آفریننده ی ما و تمام موجودات : 38-31-4
8- شهری در استان مازندران (زادگاه شهید هاشمی نژاد ) 37-21-14-25-35
9- (راه) بی پایان : 30-18 10- (سعی ) بی آغاز : 16-13
|
1 |
2 |
3 |
4 |
5 |
|
6 |
7 |
8 |
9 |
10 |
|
11 |
12 |
13 |
14 |
15 |
|
16 |
17 |
18 |
19 |
20 |
|
21 |
22 |
23 |
24 |
25 |
|
26 |
27 |
28 |
29 |
30 |
|
31 |
32 |
33 |
34 |
35 |
|
36 |
37 |
38 |
39 |
40 |
-حالا که جدول کامل شد می بینید که هر ردیف آن یک كلمه ی پنج حرفی را می سازد. لطفاً این کلمه های پنج حرفی را در جاهای خالی جملات زیر قرار دهید تا به هشت مورداز حقوق همسایه ( در کلام امام سجاد(ع) ) پی ببرید:
1-
نسبت به آنها با محبت و مهربانی
نماید .
2- ....... به آنها احترام بگذارد .
|
4- از ................ آنها با خبر باشد .
5- اگر مریض شدند به ............. آنها برود .
6- هرگز ....... آنها بدگوئی نکند .
7- وقتی از سفر می آیند به ............. آنها برود .
8- ............. کمک خواستند به یاری آنها بشتابد .
خیلی ممنون ! حالا با بعضی از حقوق همسایه ها آشنا شدین. من فقط می خوام یک نکته ی دیگه از شما بپرسم و بعد هم به عنوان جایزه ، یک معما براتون طرح کنم. و اما نکته :
ما که گفتیم همسایه خیلی مهمه و باید همیشه احترامش رو داشت و به دیدارش رفت و .... باید حواسمون باشه که ما مشهدیها ( ایرانیها ) یک همسایه ی خیلی مهم هم داریم به نام .... چی بچه ها ! آفرین ! به نام امام رضا (ع) و باید خیلی حواسمون جمع باشه که یه وقت از این همسایه ی عزیز غافل نباشیم.حالا شما به من بگید چطور ؟ (پاسخ بچه ها )
[1] - جواب : به نفر آخر سیب را همراه سبد می دهیم!
[2] - علل السرائع، ج 1 ص 173
[3] - وسائل الشیعه ج 4 ص 141
[4] - تحف العقول ص 413
[5] - سایه
[6] - سوره نساء آیه 36
هدف از ایجاد این وبلاگ نوشتن و گردآوری مطالبی با محوریت آموزش و پرورش برای آگاهی بخشی به معلمان عزیز و اولیاء دانش آموزان است. مطالب این وبلاگ از منابع مختلف تهیه شده و برخی از مقالات هم توسط مدیر وبلاگ نوشته میشود. امیدوارم در صورت استفاده از منابع دیگران بتوانیم رسم امانت داری و اخلاق مداری را رعایت کنیم.